Είστε εδώ

Ανατολική Γκούτα: Μια πρωτοφανής τραγωδία

Οι αριθμοί σοκάρουν: 71 νεκροί την ημέρα επί δύο εβδομάδες.

Robin Meldrum/MSF

Ανατολική Γκούτα. 71 νεκροί και τουλάχιστον 344 τραυματίες κάθε μέρα επί δύο εβδομάδες. Μια πρωτοφανής τραγωδία με μαζικές απώλειες εξαιτίας του ανελέητου βομβαρδισμού. Οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα / Médecins Sans Frontières (MSF) φέρνουν στη δημοσιότητα ιατρικά στοιχεία τα οποία συνέλεξαν από τα νοσοκομεία και τις κλινικές που υποστηρίζουν στον πολιορκημένο θύλακα της ανατολικής Γκούτα στη Συρία.

Οι αριθμοί αφορούν στις πρώτες δύο εβδομάδες της στρατιωτικής επίθεσης και αποδεικνύουν τη μαζικότητα των απωλειών, τη στιγμή που τα αποθέματα ιατρικού υλικού είναι εξαιρετικά περιορισμένα, οι δομές υγείας έχουν χτυπηθεί από βόμβες ή οβίδες και το ιατρικό προσωπικό είναι εντελώς εξουθενωμένο.

Τις δύο εβδομάδες από το βράδυ της 18ης Φεβρουαρίου μέχρι το βράδυ της 3ης Μαρτίου, καταγράφηκαν 4.829 τραυματίες και 1.005 νεκροί, δηλαδή 344 τραυματίες και 71 νεκροί την ημέρα κατά μέσο όρο. Τα στοιχεία αυτά συλλέχθηκαν από 10 δομές υγείας στις οποίες οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα παρέχουν ένα πλήρες πακέτο υποστήριξης, καθώς και από άλλες 10 δομές στις οποίες η οργάνωση παρέχει έκτακτες ιατρικές δωρεές από τα εναπομείναντα αποθέματα ιατρικού υλικού της μέσα στον θύλακα της ανατολικής Γκούτα.

 

 

Δύο από αυτές τις δομές δεν έχουν υποβάλει ακόμη στοιχεία για τις 3 Μαρτίου, επομένως ο πραγματικός αριθμός είναι μεγαλύτερος. Υπάρχουν πολλές ακόμη δομές υγείας στην ανατολική Γκούτα που δεν υποστηρίζονται από τους Γιατρούς Χωρίς Σύνορα, που σημαίνει ότι ο συνολικός απολογισμός είναι σημαντικά υψηλότερος.

«Οι αριθμοί μιλούν από μόνοι τους. Ακόμη πιο αποκαλυπτικά όμως είναι όσα μας λένε οι γιατροί και οι νοσηλευτές που υποστηρίζουμε στην πρώτη γραμμή» λέει η Μέινι Νικολάι,, Γενική Διευθύντρια των Γιατρών Χωρίς Σύνορα. «Καθημερινά μας αναφέρουν ότι αισθάνονται όλο και μεγαλύτερη απελπισία και απόγνωση, καθώς φτάνουν στα όρια των ανθρώπινων δυνατοτήτων. Είναι εξουθενωμένοι σε σημείο κατάρρευσης, προσπαθούν να ξεκλέψουν λίγα λεπτά ύπνο όποτε και όπως μπορούν και φοβούνται διαρκώς ότι θα χτυπηθούν από βόμβες ή οβίδες. Κάνουν ό,τι μπορούν ώστε να λειτουργούν υποτυπωδώς οι ιατρικές δομές, όμως τα πάντα είναι εναντίον τους. Η κατάσταση αυτή, αλλά και το αδιάκοπο ποδοπάτημα των κανόνων του πολέμου από τα εμπόλεμα μέρη, τους σπρώχνει να κάνουν το αδύνατο».

Οι βομβαρδισμοί από αέρος και εδάφους δεν σταματούν σχεδόν ποτέ. Τα αποθέματα ιατρικού υλικού των Γιατρών Χωρίς Σύνορα στην ανατολική Γκούτα διανέμονται, όμως καταναλώνονται γρήγορα από τις υποστηριζόμενες δομές. Ορισμένα βασικά είδη, ιδίως χειρουργικά υλικά, έχουν εξαντληθεί.

Τη Δευτέρα μια επίσημη αυτοκινητοπομπή ανθρωπιστικής βοήθειας έλαβε άδεια εισόδου στο βόρειο τμήμα του θύλακα, όμως οι συριακές αρχές αφαίρεσαν ιατρικά είδη, σύμφωνα με τα Ηνωμένα Έθνη, που ήταν συνδιαχειριστής της αυτοκινητοπομπής. Η ανάγκη για μεγάλης κλίμακας ανεφοδιασμό με ιατροφαρμακευτικό υλικό, χωρίς να αφαιρούνται είδη πρώτης ανάγκης, γίνεται όλο και πιο επιτακτική κάθε ώρα που περνά.

Συνολικά, 15 από τα 20 νοσοκομεία και κλινικές που υποστηρίζουν οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα έχουν βομβαρδιστεί από αέρος ή εδάφους, με μικρότερες ή μεγαλύτερες ζημιές. Αυτό μειώνει ακόμη περισσότερο τη δυνατότητά τους να παρέχουν περίθαλψη. Τέσσερις από τους γιατρούς που υποστηρίζουν οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα έχουν σκοτωθεί και άλλοι 20 έχουν τραυματιστεί.

Οι ιατρικές ανάγκες δεν αφορούν μόνο στους τραυματίες πολέμου. Στις περισσότερες συνοικίες της ανατολικής Γκούτα, η πλειοψηφία των κατοίκων ζει σε υπόγεια και αυτοσχέδια καταφύγια κάτω από το έδαφος, σε ανθυγιεινές συνθήκες με λιγοστό ασφαλές πόσιμο νερό και συχνά χωρίς τουαλέτες ή μπάνια.

Πριν ξεκινήσει η στρατιωτική επίθεση στον θύλακα στις 18 Φεβρουαρίου, οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα ήδη αύξαναν τη βοήθεια που παρείχαν σε ένα αυτοσχέδιο νοσοκομείο στη συνοικία Χαράστα, όπου από τον Νοέμβριο του 2017 σημειώνονται σφοδροί βομβαρδισμοί από αέρος και εδάφους και το 70% των κατοίκων ζούσε ήδη κάτω από το έδαφος. Τα ιατρικά στοιχεία από αυτή τη γειτονιά έδειξαν σημαντική αύξηση των λοιμώξεων του αναπνευστικού, των διαρροϊκών ασθενειών και των λοιμώξεων του δέρματος, με πολλούς από τους ασθενείς να είναι παιδιά.

Σύμφωνα με βασικούς κανόνες του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου, οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα απευθύνουν για άλλη μια φορά έκκληση σε όλες τις εμπόλεμες πλευρές και όλους τους υποστηρικτές τους:

•       να σταματήσουν τους βομβαρδισμούς από αέρος και εδάφους προκειμένου να αναδιοργανωθεί η ιατρική παρέμβαση

•       να διασφαλίσουν πριν, κατά τη διάρκεια και μετά την παύση των συγκρούσεων ότι δεν θα πληγούν περιοχές και υποδομές αμάχων και στις δύο πλευρές, συμπεριλαμβανομένων των ιατρικών δομών

•       να επιτρέψουν τον ανεμπόδιστο ανεφοδιασμό με φάρμακα και ιατρικά υλικά πρώτης ανάγκης, χωρίς να αφαιρούνται είδη πρώτης ανάγκης από τις αυτοκινητοπομπές βοήθειας

•       να επιτρέψουν τη διακομιδή των ασθενών που βρίσκονται σε κρίσιμη κατάσταση

•       να επιτρέψουν την είσοδο ανεξάρτητων ανθρωπιστικών ιατρικών οργανισμών στην περιοχή για να προσφέρουν έμπρακτη βοήθεια

 

Όταν ξεκίνησε η πρόσφατη κλιμάκωση των συγκρούσεων, οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα παρείχαν ένα πλήρες πακέτο τακτικής υποστήριξης σε 10 δομές υγείας στην ανατολική Γκούτα, ενώ μετά τις 18 Φεβρουαρίου χορηγούν όλο και πιο συχνά έκτακτες ιατρικές δωρεές στις άλλες δομές. Ακόμη και δομές που δεν είχαν ζητήσει υποστήριξη από τους Γιατρούς Χωρίς Σύνορα για χρόνια έχουν ζητήσει βοήθεια, και η οργάνωση παρέχει έκτακτες δωρεές σε άλλα 10 νοσοκομεία και κλινικές από τα αποθέματά της στην περιοχή, που μειώνονται με γρήγορο ρυθμό. Ωστόσο, δεν μπορεί να προσφέρει ορισμένα βασικά είδη χειρουργείου, τα οποία δεν υπάρχουν πουθενά στην ανατολική Γκούτα. Στις υποστηριζόμενες δομές δεν υπάρχει προσωπικό των Γιατρών Χωρίς Σύνορα.

Στην υπόλοιπη χώρα, οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα λειτουργούν άμεσα 5 δομές υγείας και 3 ομάδες κινητών μονάδων στη βόρεια Συρία και συνεργάζονται με 5 ακόμα δομές. Ακόμη, παρέχουν υποστήριξη εξ αποστάσεως σε περίπου 50 δομές υγείας σε περιοχές της Συρίας όπου οι ομάδες δεν μπορούν να έχουν φυσική παρουσία, συμπεριλαμβανομένης της ανατολικής Γκούτα. Ορισμένες από αυτές τις δομές υποστηρίζονται σε τακτική βάση, ενώ άλλες λαμβάνουν έκτακτες ιατρικές δωρεές όταν υπάρχει άμεση ανάγκη.

Οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα δεν μπορούν να εργαστούν στις περιοχές που ελέγχει η συριακή κυβέρνηση, καθώς δεν έχουν ικανοποιηθεί έως τώρα τα αιτήματα της οργάνωσης για άδεια πρόσβασης. Προκειμένου να είναι ανεξάρτητοι από πολιτικές πιέσεις, οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα δεν λαμβάνουν κρατική χρηματοδότηση για το έργο τους στη Συρία.