prev
next

You are here

Ενημέρωση για την κρίση Έμπολα στο Κονγκό (Ιανουάριος 2019)

Καθώς τα επιβεβαιωμένα κρούσματα έχουν ξεπεράσει τα 680, πρόκειται με διαφορά για τη μεγαλύτερη επιδημία Έμπολα στη χώρα.

© Alexis Huguet

Την 1η Αυγούστου 2018, η Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό κήρυξε τη δέκατη επιδημία Έμπολα των τελευταίων 40 ετών στη χώρα. Η επιδημία επικεντρώνεται στο βορειοανατολικό τμήμα της χώρας. Καθώς τα επιβεβαιωμένα κρούσματα έχουν ξεπεράσει τα 680, πρόκειται με διαφορά για τη μεγαλύτερη επιδημία Έμπολα στη χώρα. Είναι η δεύτερη μεγαλύτερη επιδημία Έμπολα που έχει καταγραφεί ποτέ, μετά την επιδημία στη Δυτική Αφρική το 2014-2016.

Το Εθνικό Εργαστήριο Βιοϊατρικών Ερευνών (INRB) επιβεβαίωσε στις 7 Αυγούστου ότι η τρέχουσα επιδημία αφορά τον ιό Έμπολα του Ζαΐρ, το πιο φονικό στέλεχος, που έπληξε και τη Δυτική Αφρική στην επιδημία του 2014-2016. Ο Έμπολα του Ζαΐρ ήταν επίσης ο ιός που βρέθηκε στην επιδημία στην επαρχία Εκουατέρ, στη δυτική Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό νωρίτερα το 2018, παρόλο που επρόκειτο για διαφορετικό στέλεχος από εκείνο της τρέχουσας επιδημίας.

 

Πορεία της επιδημίας

Η επιδημία εκδηλώθηκε αρχικά στη Μανγκινά, μια μικρή πόλη 40.000 κατοίκων. Το επίκεντρο της επιδημίας φάνηκε να προχωράει νότια, πρώτα στη μεγαλύτερη πόλη Μπενί, που είναι το διοικητικό κέντρο της περιοχής με 400.000 κατοίκους. Καθώς οι μετακινήσεις του πληθυσμού είναι πολύ συχνές, η επιδημία συνέχισε νότια στη μεγαλύτερη πόλη Μπουτεμπό, τοπικό εμπορικό κόμβο. Το γειτονικό Κατουά έγινε ένα νέο επίκεντρο στα τέλη του 2018, ενώ πρόσφατα βρέθηκαν κρούσματα ακόμη νοτιότερα, στην περιοχή Κανυά. Παράλληλα, εμφανίστηκαν σποραδικά κρούσματα στη γειτονική περιοχή Ιτούρι, στα βόρεια, πιο πρόσφατα στην υγειονομική ζώνη Κομαντά.

Συνολικά, η γεωγραφική εξάπλωση της επιδημίας φαίνεται να είναι απρόβλεπτη, με διάσπαρτους μικρούς θύλακες να εμφανίζονται σε διάφορα σημεία της περιοχής. Αυτό κάνει ακόμα πιο δύσκολο τον τερματισμό της επιδημίας. Καθώς έχουν εμφανιστεί νέα επιβεβαιωμένα κρούσματα ακόμη νοτιότερα, υπάρχει κίνδυνος να φτάσει η επιδημία στο Γκομά, την πρωτεύουσα της επαρχίας.

 

Περιοχή

Η επαρχία Βόρειο Κιβού βρίσκεται στη βορειοανατολική Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό και είναι μια πυκνοκατοικημένη περιοχή με πληθυσμό περίπου 7 εκατομμυρίων (το Γκομά έχει πάνω από ένα εκατομμύριο κατοίκους και το Μπουτεμπό περίπου 800.000). Παρά τη μορφολογία του εδάφους και το κακό οδικό δίκτυο, ο πληθυσμός είναι ιδιαίτερα κινητικός.

Το Βόρειο Κιβού συνορεύει με την Ουγκάντα στα ανατολικά (το Μπενί και το Μπουτεμπό απέχουν περίπου 100 χιλιόμετρα από τα σύνορα). Στην περιοχή υπάρχει έντονη εμπορική δραστηριότητα, αλλά και τράφικινγκ, που περιλαμβάνει «παράνομες» διελεύσεις των συνόρων. Ορισμένες κοινότητες ζουν και στις δύο πλευρές των συνόρων, που σημαίνει ότι είναι πολύ συνηθισμένο να διασχίζουν οι κάτοικοι τα σύνορα για να επισκεφτούν συγγενείς ή για να πουλήσουν προϊόντα στην αγορά που βρίσκεται απέναντι.

Η επαρχία είναι επίσης γνωστή ως πεδίο συγκρούσεων για πάνω από 25 χρόνια. Εκτιμάται ότι περισσότερες από 100 ένοπλες οργανώσεις δρουν στην περιοχή. Οι εγκληματικές δραστηριότητες, όπως απαγωγές, είναι αρκετά συχνές, ενώ τακτικά σημειώνονται αψιμαχίες μεταξύ ένοπλων ομάδων σε ολόκληρη την περιοχή. Εξαιτίας της εκτεταμένης βίας, ένα μέρος του πληθυσμού έχει εκτοπιστεί και είναι πολύ δύσκολη η πρόσβαση σε ορισμένες περιοχές. Παρόλο που οι περισσότερες αστικές περιοχές είναι λιγότερο εκτεθειμένες στις συγκρούσεις, έχουν σημειωθεί επιθέσεις και εκρήξεις βομβών στο Μπενί, διοικητικό κέντρο της περιοχής, με αποτέλεσμα μερικές φορές να περιορίζεται η δυνατότητά μας να υλοποιούμε τα προγράμματά μας.

Ακόμη, το Βόρειο Κιβού είναι μια πολύ πλούσια περιοχή με πολλούς φυσικούς πόρους (οι εξορύξεις καλύπτουν το ένα τρίτο της έκτασής της), κάτι που αποτελεί επίσης αντικείμενο πολιτικής διαμάχης, καθώς θεωρείται ότι στην επαρχία κυριαρχεί η αντιπολίτευση. Οι τελευταίες εκλογές αντιμετωπίστηκαν με δυσπιστία από τον τοπικό πληθυσμό, που αντιπροσωπεύει το 10% του εκλογικού σώματος της Λαϊκής Δημοκρατίας του Κονγκό.

 

Η αντιμετώπιση της τρέχουσας επιδημίας

Το υπουργείο Υγείας της Λαϊκής Δημοκρατίας του Κονγκό συντονίζει την αντιμετώπιση της επιδημίας, με υποστήριξη από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας. Το κλιμάκιο του υπουργείου Υγείας που στάλθηκε για να συντονίσει την παρέμβαση στο Μπενί ήρθε από την Κινσάσα και είναι το ίδιο που συντόνισε την παρέμβαση στην επαρχία Εκουατέρ. Όταν κηρύχθηκε η επιδημία, στην περιοχή έφτασε υποστήριξη από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας.

Σύμφωνα με τα στοιχεία από τα θεραπευτικά κέντρα Έμπολα και τα κέντρα διέλευσης των Γιατρών Χωρίς Σύνορα, έως τις 27 Ιανουαρίου 2019 ο συνολικός αριθμός ασθενών που δέχτηκαν οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα έφτασε τους 3.292. Το σύνολο των επιβεβαιωμένων κρουσμάτων Έμπολα που περιέθαλψαν ήταν 321 – από αυτούς τους ασθενείς οι 128 θεραπεύτηκαν.

 

Παρέμβαση των Γιατρών Χωρίς Σύνορα

Έπειτα από αίτημα του υπουργείου Υγείας, συμμετέχουμε στην εθνική επιχειρησιακή ομάδα που συντονίζει την παρέμβαση σε διάφορους άξονες της αντιμετώπισης:

  • Φροντίδα των ασθενών που έχουν προσβληθεί από τον ιό (στα θεραπευτικά κέντρα Έμπολα στο Μπουτεμπό και το Κατουά), καθώς και περίθαλψη και εξέταση των ύποπτων κρουσμάτων (στα κέντρα διέλευσης στο Μπενί, το Μπουνιά, το Μπουάνα Σούρα και το Κανυά)
  • Επικοινωνία και προαγωγή υγείας στις κοινότητες
  • Εμβολιασμός εργαζομένων πρώτης γραμμής στο Ιτούρι, το Κατουά/Μπουτεμπό, το Μπενί και το Λουμπερό
  • Πρόληψη και έλεγχος λοιμώξεων: προστασία των τοπικών δομών υγείας (και των εργαζομένων τους) βοηθώντας στην εξέταση των ασθενών στην είσοδο, απολύμανση χεριών και ποδιών, βραχυπρόθεσμη απομόνωση των ύποπτων κρουσμάτων και απολύμανση των εγκαταστάσεων από τις οποίες έχουν περάσει επιβεβαιωμένοι ασθενείς του Έμπολα
  • Εκπαίδευση προσωπικού
  • Υποστήριξη δραστηριοτήτων επιτήρησης

Συνολικά, περισσότεροι από 200 εργαζόμενοι των Γιατρών Χωρίς Σύνορα απασχολούνται αυτή τη στιγμή σε προγράμματα για τον Έμπολα στο Βόρειο Κιβού και το Ιτούρι. Σε αυτούς δεν περιλαμβάνεται το προσωπικό του υπουργείου Υγείας που εργάζεται σε δομές των Γιατρών Χωρίς Σύνορα.

 

ΛΕΞΕΙΣ-ΚΛΕΙΔΙΑ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ