Τουλάχιστον 1 στους 3 τραυματίες και νεκρούς είναι γυναίκες και παιδιά, σύμφωνα με νέα έκθεση των Γιατρών Χωρίς Σύνορα.
18 Φεβρουαρίου 2016 — Οι άμαχοι βρίσκονται στο στόχαστρο στα πέντε χρόνια του πολέμου της Συρίας, με 1,9 εκατομμύρια ανθρώπους υπό πολιορκία, κλειστά σύνορα για τους πρόσφυγες και σφοδρούς βομβαρδισμούς ιατρικών δομών και πυκνοκατοικημένων περιοχών, επισήμανε σήμερα η διεθνής ιατρική ανθρωπιστική οργάνωση Γιατροί Χωρίς Σύνορα (Médecins Sans Frontières/MSF), απευθύνοντας έκκληση στα κράτη-μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών – ιδιαίτερα στη Γαλλία, τη Ρωσία, τη Βρετανία και τις ΗΠΑ, που συμμετέχουν ενεργά στον πόλεμο της Συρίας– να τηρήσουν τις αποφάσεις που έχουν ψηφίσει για τον τερματισμό της σφαγής και να διασφαλίσουν ότι οι σύμμαχοί τους λαμβάνουν τα απαραίτητα μέτρα για την προστασία των αμάχων και αποφεύγουν τις συγκρούσεις σε κατοικημένες περιοχές ή στον εναέριο χώρο πάνω από αυτές.
Σε μια έκθεση που δημοσιεύτηκε σήμερα, οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα περιγράφουν λεπτομερώς τον απολογισμό του πολέμου όσον αφορά στους αμάχους και τις ιατρικές δομές, με βάση στοιχεία από 70 νοσοκομεία και κλινικές που υποστηρίζουν οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα στη βορειοδυτική, τη δυτική και την κεντρική Συρία. Συνολικά, 154.647 τραυματίες πολέμου και 7.009 νεκροί καταγράφηκαν στις δομές το 2015, με τις γυναίκες και τα παιδιά να αντιπροσωπεύουν το 30-40% των θυμάτων.
Τα ιατρικά στοιχεία που παρουσιάζουν οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα δείχνουν ότι οι άμαχοι και οι κατοικημένες περιοχές εξακολουθούν να πλήττονται, είτε στοχευμένα είτε ως παράπλευρη απώλεια, στις αιματηρές συγκρούσεις.
«Αν και τα στοιχεία που συγκεντρώσαμε σοκάρουν, δεν είναι παρά ένα μέρος του πραγματικού φόρου αίματος», αναφέρει η Δρ Joanne Liu, Διεθνής Πρόεδρος των Γιατρών Χωρίς Σύνορα. «Οι τραυματίες και οι νεκροί εκτός των δομών υγείας που υποστηρίζουν οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα δεν έχουν καταμετρηθεί. Είναι πολύ πιθανό ότι η πραγματική κατάσταση είναι πολύ χειρότερη.»
Τα στοιχεία που δημοσιεύουν οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα αποκαλύπτουν ότι 63 νοσοκομεία και κλινικές που υποστηρίζει η οργάνωση βομβαρδίστηκαν από αέρος ή εδάφους σε 94 ξεχωριστά συμβάντα το 2015, με αποτέλεσμα την καταστροφή 12 δομών και το θάνατο 23 μελών του προσωπικού. Το 2016, έως τώρα έχουν πραγματοποιηθεί επιπλέον 7 επιθέσεις σε 6 ιατρικές δομές που υποστηρίζονται από τους Γιατρούς Χωρίς Σύνορα.
«Τα μόνιμα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών, τέσσερα από τα οποία εμπλέκονται ενεργά στον πόλεμο στη Συρία, πρέπει να δώσουν απαντήσεις για την αδυναμία τους να τηρήσουν τις βασικότερες υποχρεώσεις τους απέναντι στους αμάχους», προσθέτει η Δρ Joanne Liu. «Οι αποφάσεις του Συμβουλίου απαγορεύουν τις επιθέσεις σε αμάχους, τις επιθέσεις σε ιατρικές δομές, τις πολιορκίες και την τακτική του λιμού, ωστόσο με αυτόν ακριβώς τον τρόπο διεξάγεται ο πόλεμος με τη συμμετοχή τους.»
Στην περιοχή της Δαμασκού, περισσότερες από 70 κοινότητες και γειτονιές είναι υπό πολιορκία, με συνολικό πληθυσμό περίπου 1.450.000. Σχεδόν ποτέ δεν δίνεται άδεια για ανεφοδιασμό με ιατρικές προμήθειες και για διακομιδές ασθενών στις περιοχές αυτές, ενώ 93.162 τραυματίες έλαβαν περίθαλψη σε δομές που υποστηρίζονται από τους Γιατρούς Χωρίς Σύνορα σε αυτές τις περιοχές μόνο μέσα στο 2015.
Μια συνέπεια της τακτικής της πολιορκίας είναι ο λιμός στη Μαντάγια, με 49 θανάτους τον Δεκέμβριο του 2015 και τον Ιανουάριο του 2016. Σχεδόν μισό εκατομμύριο άνθρωποι εκτιμάται ότι είναι υπό πολιορκία σε άλλες περιοχές της Συρίας, όπως στις επαρχίες Χομς και Deir ez-Zor. Οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα έχουν ζητήσει επανειλημμένα τη διακομιδή των ασθενών σε κρίσιμη κατάσταση που βρίσκονται σε πολιορκημένες περιοχές, καθώς και να επιτραπεί η παροχή διαρκούς τακτικής ανθρωπιστικής βοήθειας σε αυτές τις περιοχές.
Ήδη μέσα στο 2016, τουλάχιστον 17 δομές υγείας έχουν βομβαρδιστεί στη Συρία, από τις οποίες οι 6 υποστηρίζονται από τους Γιατρούς Χωρίς Σύνορα. Στις 15 Φεβρουαρίου, ένα νοσοκομείο που υποστηρίζουν οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα στο Ma’arat Al-Numan, στην επαρχία Idlib, καταστράφηκε από διαδοχικές αεροπορικές επιδρομές, με αποτέλεσμα το θάνατο 25 ανθρώπων, από τους οποίους οι 9 ήταν μέλη του προσωπικού. Ήταν ένα πλήρως λειτουργικό νοσοκομείο με 30 κρεβάτια, που παρείχε περίθαλψη σε πολλές χιλιάδες ασθενείς κάθε μήνα.
«Ο βομβαρδισμός του νοσοκομείου στο Ma’arat Al-Numan αποτελεί κατάφωρη παραβίαση των νόμων του πολέμου και είναι μόνο η κορυφή του παγόβουνου όσον αφορά τις επιθέσεις σε ιατρικές δομές στη Συρία», δηλώνει η Δρ. Liu. «Το λέμε όσο πιο καθαρά γίνεται: ο γιατρός του εχθρού σου δεν είναι εχθρός σου.»
Οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα καλούν τα κράτη που εμπλέκονται στον πόλεμο στη Συρία να διενεργήσουν μια ανεξάρτητη έρευνα των συνθηκών του βομβαρδισμού αυτού του υποστηριζόμενου νοσοκομείου, είτε μέσω της Διεθνούς Ανθρωπιστικής Διερευνητικής Επιτροπής (IHFFC) είτε μέσω οποιουδήποτε άλλου διαθέσιμου ανεξάρτητου μηχανισμού.
Στην Azaz της βόρειας Συρίας, εκτιμάται ότι 45.000 άνθρωποι έφυγαν προς τα τουρκικά σύνορα μόνο τον Φεβρουάριο, όπου ήταν ήδη εκτοπισμένοι περίπου 55.000 άνθρωποι. Η πρώτη γραμμή των συγκρούσεων πλησιάζει γρήγορα και τώρα απέχει μόλις οκτώ χιλιόμετρα από τους καταυλισμούς για τους εκτοπισμένους. Οι ένοπλες ομάδες στην περιοχή πρέπει να αποφεύγουν τις στρατιωτικές επιχειρήσεις κοντά σε παγιδευμένους, εκτοπισμένους ανθρώπους και, όπως οπουδήποτε αλλού στη Συρία, κατά τις στρατιωτικές επιχειρήσεις στην περιοχή αυτή πρέπει να διασφαλίζεται η προστασία των αμάχων και να αποφεύγεται η στόχευση των δομών υγείας, επισημαίνουν οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα.
«Οι άνθρωποι δεν έχουν οδό διαφυγής», λέει η Δρ Liu. «Είμαστε ευγνώμονες για το γεγονός ότι οι γείτονες της Συρίας, όπως η Τουρκία, έχουν δεχθεί τόσους πολλούς Σύρους πρόσφυγες, και ελπίζουμε ότι θα συνεχίσουν αυτή την ανθρωπιστική δέσμευση καθώς η κατάσταση επιδεινώνεται στην επαρχία Azaz. Ταυτόχρονα, όλες οι χώρες πρέπει να τηρήσουν τις δεσμεύσεις τους και τις συμφωνίες που έχουν υπογράψει για την προστασία των προσφύγων. Ιδιαίτερα οι χώρες που συμμετέχουν σε συνασπισμούς με στρατιωτική δράση στη Συρία πρέπει να καταβάλουν αυξημένες προσπάθειες για να εξασφαλίσουν την ασφαλή δίοδο και την ασφαλή αξιοπρεπή υποδοχή των προσφύγων που φεύγουν για να σωθούν. Πρέπει να υποστηρίξουν τους γείτονες της Συρίας που φιλοξενούν τον μεγαλύτερο αριθμό Σύρων, αλλά επιπλέον δεν πρέπει να καταδικάσουν αυτούς τους ανθρώπους σε θάνατο κλείνοντας τα δικά τους σύνορα για τους πρόσφυγες».
Οι περιοχές που καλύπτονται στη νέα έκθεση των Γιατρών Χωρίς Σύνορα καλύπτουν το βορειοδυτικό, το δυτικό και το κεντρικό τμήμα της Συρίας, με έμφαση στις πολιορκημένες περιοχές όπου η έλλειψη ιατρικής υποστήριξης είναι μεγαλύτερη. Πρέπει επίσης να σημειωθεί ότι, για λόγους ανεξαρτησίας, οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα δεν χρησιμοποιούν κυβερνητική χρηματοδότηση για το έργο τους στη Συρία.
Οι δομές που υποστηρίζονται από τους Γιατρούς Χωρίς Σύνορα αναφέρονται σε ιατρικές δομές τις οποίες η οργάνωση υποστηρίζει τακτικά για έναν χρόνο ή περισσότερο. Η μορφή της υποστήριξης των Γιατρών Χωρίς Σύνορα περιλαμβάνει την παροχή ιατρικών προμηθειών, την καταβολή ενός βασικού μισθού στο προσωπικό των νοσοκομείων ώστε να μπορούν να εστιάσουν στο ιατρικό και νοσηλευτικό έργο τους, την παροχή καυσίμων ώστε να είναι δυνατή η λειτουργία των γεννητριών των νοσοκομείων, τη συμμετοχή στο κόστος της ανοικοδόμησης όταν μια δομή καταστρέφεται ολοσχερώς ή μερικώς και την παροχή τεχνικών ιατρικών συμβουλών. Περίπου 70 συριακές δομές λαμβάνουν αυτό το πλήρες πακέτο υποστήριξης από τους Γιατρούς Χωρίς Σύνορα, ενώ περίπου άλλες 80 ιατρικές δομές υποστηρίζονται λιγότερο τακτικά, με δωρεές ιατρικών προμηθειών και παροχή τεχνικών συμβουλών όταν υπάρχει ζωτική ανάγκη, όπως μετά από μια μαζική εισροή τραυματιών.
Παρόλο που οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα ξεκίνησαν τις δραστηριότητες υποστήριξης το 2011, το 2015 ήταν η πρώτη χρονιά που τα ιατρικά στοιχεία συγκεντρώθηκαν με τρόπο συνεπή και αρκετά τυπικό, ώστε να είναι δυνατή η ετήσια ανασκόπηση της ιατρικής κατάστασης στις υποστηριζόμενες περιοχές.